φίλ.π.γ. : " λ.μ. "

Παρασκευή 20 Ιουνίου 2014

" ΠΑΛΛΑΔΙΟΝ " ... στα Γιάννινα των '50ς ...

-- Από την "ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑ"(ΜΗΝΙΑΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΙΣ ΕΝ ΙΩΑΝΝΙΝΟΙΣ) του Ιανουαρίου του 1956 (ΕΤΟΣ Ε' - ΤΕΥΧΟΣ 45), το κείμενο και οι φωτογραφίες που ακολουθούν.

-- Στις 8 Δεκεμβρίου του 1955 εγκαινιάστηκε στην πόλη των Ιωαννίνων το "πολυσυγκρότημα" "ΠΑΛΛΑΔΙΟΝ" των αδερφών Σουρέλη . Πολυσυγκρότημα γιατί διέθετε ξενοδοχείο πολυτελείας με εστιατόριο,καφέ - μπάρ, αθηναϊκή ταβέρνα ,ζαχαροπλαστείο, κατάστημα ηπειρώτικης λαϊκής τέχνης,κουρείο,ουζερί,συγκρότημα γραφείων και κυρίως το κινηματοθέατρο "ΠΑΛΛΑΔΙΟΝ" χωρητικότητας 1.000 θέσεων,με ευρύχωρη σκηνή θεάτρου με καμαρίνια και ορχήστρα,καθώς και θερινή (υπαίθρια) σκηνή.

Από τα κορυφαία γεγονότα στα μεταπολεμικά Γιάννινα και γενικότερα την Ελληνική επαρχία.

Το "ΠΑΛΛΑΔΙΟΝ" κτίστηκε σε μεγάλο οικόπεδο ,το οποίο αγοράστηκε από τους αδελφούς Σουρέλη ,από την οικογένεια Αλιέως και εκεί προπολεμικά στεγάζονταν το εργοστάσιο μπύρας ΦΙΞ,το οποίο κατά την διάρκεια της γερμανικής κατοχής και με τον εμφύλιο χρησιμοποιήθηκε σαν φυλακή αντιστασιακών και "αντιφρονούντων". Η αρχιτεκτονική μελέτη και επίβλεψη του έργου ανατέθηκε από τους ιδιοκτήτες στον Αθηναίο Αρχιτέκτονα Σπύρο Στάϊκο και χρησιμοποιήθηκαν τα πιό σύγχρονα οικοδομικά υλικά της εποχής.Να σημειώσουμε ότι την εποχή εκείνη το μπετόν παρασκευαζόταν με φτυάρια σε ξεχωριστά "χαρμάνια" και η μεταφορά του στον χώρο εναπόθεσης γινόταν με δοχεία (τενεκέδες) ,που τα μετέφεραν δεκάδες εργατών μέσα από ξύλινες σκαλωσιές....επίπονη,επικίνδυνη και χρονοβόρα εργασία ....

Στά τέλη του 1955 το έργο είχε τελειώσει.Στις 8 Δεκεμβρίου 1955 έγιναν τα εγκαίνιά του συγκροτήματος και στις 16 Ιανουαρίου 1956 η έναρξη λειτουργίας του κινηματοθεάτρου με δεκαπενθήμερη καθημερινή διαφορετική παρουσίαση του θιάσου Κατερίνας Ανδρεάδη.Στην συνέχεια και για 25 περίπου χρόνια παίχτηκαν στην αίθουσα αυτή "κολοσσοί" του παγκόσμιου κινηματογράφου,και επιτυχημένα θεατρικά έργα.

Με τα χρόνια και κυρίως από τα μέσα της δεκαετίας του 1970 , άρχιζε να αλλάζει η χρήση των καταστημάτων , όλοι σχεδόν οι κινηματόγραφοι της πόλης άρχισαν να παρακμάζουν , για ένα διάστημα την δεκαετία του 1980 λειτούργησε στην αίθουσα το πολιτιστικό κέντρο του Δήμου Ιωαννιτών.Σήμερα από το όλο συγκρότημα λειτουργεί μόνο το ξενοδοχείο και όλοι οι υπόλοιποι χώροι έχουν αλλάξει χρήση σε σημείο που να μη θυμίζουν τίποτε από την πρώτη του αίγλη.

********************

=================================================================

-- Τεσσαρες φωτογραφίες από το αρχείο μου :


Δύο απόψεις της οδού 28ης Οκτωβρίου περίπου την ίδια εποχή .Αριστερά πριν την οικοδόμηση του Παλλάδιου.Δεξιά και τέλος δεξιά το υπο ανέγερση "ΠΑΛΛΑΔΙΟΝ"

Φωτογραφία : Dmitri Kessel "Οι φυλακές ΦΙΞ".Στον χώρο όπου αργότερα οικοδομήθηκε το "ΠΑΛΛΑΔΙΟΝ"

Τέλη της δεκαετίας του 1950 με αρχές του 1960.Γωνία 28ης Οκτωβρίου και Σκουμπουρδή (σήμερα Ν.Μπότσαρη)

+++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

ΤΕΛΟΣ

Για την αντιγραφή :
φ.Π.γ. -- λ.μ. (λάχανα μαζέματα)
ΙΩΑΝΝΙΝΑ
Ιούνιος 2014

Τετάρτη 4 Ιουνίου 2014

Ιερά και Σεβάσμια Μονή Αγίας Τριάδας Πέπελης.

-- Η Αδελφότητα των Άνω Δροπολιτών ,που ζούν στην περιφέρεια της Ηπείρου,θέλοντας να αποτίσει ελάχιστο φόρο τιμής στο Σεβαστό Μοναστήρι της Πέπελης,κατά τον εορτασμό του 2013 κυκλοφόρησε δωρεάν στους προσκυνητές ένα 16/σέλιδο ανθολόγιο κειμένων και εικόνων.Το ίδιο αυτό ανθολόγιο αναδημοσιεύουμε με την ευκαιρία του γιορτασμού του 2014 μέσα από το διαδίκτυο με την επιθυμία να γίνει ευρύτερα γνωστο το Ιερό αυτό προσκύνημα της περιοχής της Άνω Δρόπολης.

******************

************

***********

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

Σχέδιο του Πανωδροπολίτη ζωγράφου Γιώργου Θεοφ.Μήτση

ΤΟ ΜΑΡΤΥΡΙΚΟ ΧΩΡΙΟ ΠΕΠΕΛΗ

Η περιοχή του Μοναστηριού βρήσκεται πολύ κοντά στα Ελληνοαλβανικά σύνορα και σε μικρή απόσταση από την συνοριακή διέλευση της Κακαβιάς.

************

***********

ΙΩΑΝΝΙΝΑ

6ος - 2014

Δευτέρα 2 Ιουνίου 2014

"ΤΟ ΤΑΜΠΟΡΙ" -- Τό φυλάκιο Γεωργουτσατών

ΤΟ ΤΑΜΠΟΡΙ

Τό φυλάκιο Γεωργουτσατών

-- Ανταπόκριση από το 1903 και άλλα για το φυλάκιο Γεωργουτσατών

Το Ταμπόρι (φυλάκιο) Γεωργουτσατών

§ Η ”τούρκικη’’ λέξη ταμπόρι σημαίνει σταθμός - φυλάκιο – παρατηρητήριο.

Το πέρασμα των Γεωργουτσατών, από την θάλασσα (Ιόνιο) προς την ενδοχώρα πρέπει να ήταν πάντοτε από τα σημαντικά της περιοχής και αυτό το μαρτυρούν οι δύο σταθμοί – ταμπόρια που βρήσκονται στις άκρες του, στην Κιάφα της Μουζίνας και στην ομώνυμη τοποθεσία στους Γεωργουτσάτες. Δέν είναι τυχαία άλλωστε το ότι κάπιο σημαντικό πρόσωπο στην αρχαιότητα είχε θαφτεί στους πρόποδες της πλαγιάς που βρήσκονταν το «ταμπόρι» των Γεωργουτσατών ,ότι πολύ κοντά εκεί βρέθηκε πανάρχαιος καλά κρυμένος για αιώνες θησαυρός και ότι οι Τούρκοι,από τα πρώτα χρόνια της κυριαρχίας τους στην περιοχή, είχαν μετονομάσει το χωριό ‘Αϊ Θανάσης σε Ισιαράτ πού σημαίνει σημάδι.Την σπουδαιότητα αυτού του φυλακίου επιβεβαιώνει και ένα δημοσίευμα της παλιάς Πανηπειρωτικής εφημερίδας «ΦΩΝΗ ΤΗΣ ΗΠΕΙΡΟΥ» στις 5 Σεπτεμβρίου του 1903.

Σε ανταπόκριση από το Αργυρόκαστρο ‘’πλέκετε’’ το εγκώμιο του Δροπολίτη – Σωφρατικινού φύλακα Δημ. Π. Κύργιου, ο οπόίος υπηρέτησε την τουρκική ‘’τζανταρμερία’’(χωροφυλακή)για πάνω από 17 χρόνια σε Μπεράτι, Αργυρόκαστρο ,Δρόπολη και άλλα μέρη, με μεγάλη επιτυχία.Το ότι υπηρετούσε την εποχή εκείνη στο ‘’νταμπόρι’’ ένα τόσο σημαντικό στέλεχος της χωροφυλακής είναι ακόμη ένας λόγος ,που δείχνει την στρατηγική θέση της περιοχής μας .Θέση ,η οποία είχε επιλεγή από τις αρχές του 1890 και για την εγκατάσταση τουρκικού στρατοπέδου(στα χάνια).

Το τούρκικο στρατόπεδο των Γεωργουτσατών,διαδέχθηκαν τα ελληνικά και άλλα διεθνή στρατεύματα από το 1913 ως το 1921,ακολούθησε ο αλβανικός στρατός ως το 1939 ,οπότε τα ιταλικά κατοχικά στρατεύματα έκτισαν τους μεγάλους στρατώνες (ολόκληρο χωριό),κτήρια των οποίων σώζονται μέχρι σήμερα.Ως πρίν λίγα χρόνια σώζονταν και το κτήριο του σταθμού – φυλακίου στην θέση ,πού ήταν προηγουμένως το τούρκικο ‘’νταμπόρι’’.Το κτήριο αυτό ,με μεσημβρινό προσανατολισμό ,ήταν κτισμένο από καλοπελεκημένη ντόπια πέτρα , σε διαστάσεις περίπου 6Χ4 μέτρα με ευρύχωρη πόρτα και παράθυρα.Οι αναλογίες του ,τα ανοίγματά του και τα ‘’πελεκήματα’’ των γωνιών του μαρτυρούν την καθοδήγηση των μαστόρων από έμπειρο μηχανικό αρχιτέκτονα,ο οποίος βάδιζε μάλον πάνω σε προκαθορισμένα σχέδια του ιταλικού στρατού.Παρόμοια είναι και τα φυλάκια που χτίστηκαν την ίδια εποχή στην Μουζίνα (κιάφα) και στην Γορίτσα σε άλλες διαστάσεις ,ανάλογα με την χρήση τους.Των Γεωργουτσατών χρησίμευσε αποκλειστικά για φυλάκιο και γραφείο των μηχανικών που επιμελήθηκαν την κατασκευή του δρόμου Κακαβιά - Γεωργουτσάτες – Μουζίνα – (και) Γορίτσα, της Μουζίνας για το ίδιο διάστημα και την επέκτασή του προς Αγ.Σαράντα και της Γορίτσας , από Γεωργουτσάτες προς Γορίτσα και Δερβιτσάνη ,όπου υπήρχε άλλο φυλάκιο για την επίβλεψη του δρόμου προς Αργυρόκαστρο. Στης Μουζίνας και της Γορίτσας υπήρχε και μικρή φρουρά ,των Γεωργουτσατών η φρουρά ενισχύονταν από το στρατόπεδο.Αξίζει να αναφέρουμε ότι ο δρόμος Κακαβιά – Γεωργουτσάτες για την ευθύτητά του μετονομάστηκε από τους Δροπολίτες «λαμπάδα».Επίσης σε αυτά τα στρατιωτικής φύσεως έργα βρήκαν δουλειά πολλοί Δροπολίτες με καλά μεροκάματα, λέγετε ότι την εποχή της ιταλοκρατίας ‘’έπεσε’’ πολύ χρήμα τόσο από τα έργα,όσο και από την κατανάλωση (προ πάντων σε αλκοόλ)που έκαναν οι Ιταλοί στρατιώτες.

Στην φωτογραφία εικονίζετε το «νταμπόρι»όπως ήταν πρίν την κατεδάφισή του. Ακολουθεί η ανταπόκριση από την «ΦΩΝΗ ΤΗΣ ΗΠΕΙΡΟΥ» 5^ης/9^ου/1903.

ΤΕΛΟΣ

φ.Π.γ.
Ιωάννινα
4ος/2013

Δευτέρα 19 Μαΐου 2014

Η εοτή του Αγ.Νικολάου στις 20 Μαϊου στην Ήπειρο--Η Ηπειρώτικη εκδοχή

-- " Τη 20η του Μαϊου Μηνός"
-- Η "έλευσις" του λειψάνου του Αγίου Νικολάου από την Ήπειρο
-- Μιά παλιά Ηπειρώτικη παράδοση για τον εορτασμό του Αγίου των θαλασσών στα βουνά της ηπείρου στις 20 Μαϊου.

"Τίς άν αξίως υμνήσαι τα σά δυνήσεται θαυμάσια,θεόφρων,άν εν χθονί ετέλεις Βουλγάρων,Θετταλών τε,και Αλβανών,εν Ηπείρω δε μάλιστα,ένθα θήκη διήρχετο τοις εκεί των λειψάνων,ώ Νικόλαε".